PSYCHISCHE ZORG LIJKT LUXE IN SURINAME

Is er sprake van een goede psychische zorg in Suriname? Zelfs vanwege de overheid wordt inmiddels openlijk toegegeven, dat het vergoedingssysteem voor psychische zorg ernstige tekortschiet. De onderminister van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid, Raj Jadnansing, liet dat afgelopen zondag duidelijk blijken in het radioprogramma Welingelichte Kringen. Het Staatsziekenfonds (SZF) heeft volgens hem de aanbeveling gekregen, het huidige vergoedingssysteem voor psychologische zorg te herzien, omdat het huidige patiënten structureel afhoudt van de noodzakelijke hulp.
Dat is geen kleine constatering, maar een alarmerende. Wanneer medische zorg wel wordt geïndiceerd, maar vervolgens onbereikbaar blijft vanwege kosten, faalt het systeem in zijn kernfunctie. Jadanansing schetste een praktijkvoorbeeld van een SZF-verzekerde na doorverwijzing door de huisarts, en het verwijderen van psychologische hulp omdat zij de behandeling niet langdurig konden bekostigen. Niet omdat de zorg overbodig was, maar omdat het SZF slechts een beperkt aantal consulten en een minimaal deel van de kosten vergoedt. Zo iemand komt dan thuis te zitten zonder de nodige hulp te krijgen. Denken we dat het probleem dan opgelost is, of dat de persoon na een bepaalde periode eronder uit komt? Neen, dat werkt zeker niet zo. Dit is geen incident, maar een structureel probleem, dat al jaren speelt. Vooral mensen van buiten Paramaribo worden extra hard getroffen. Reiskosten, tijdverlies en bijkomende uitgaven maken psychologische zorg voor hen, vrijwel ontoegankelijk. Wie het zich niet kan veroorloven, blijft weg. Zo simpel en zo schrijnend is het.
De huidige regeling creëert bovendien een scheefgroei binnen de geestelijke gezondheidszorg. Consulten bij psychiaters worden wel volledig vergoed, waardoor patiënten noodgedwongen voor die route kiezen, ook wanneer behandeling door een psycholoog, voldoende zou zijn. Het gevolg is onnodige druk op psychiaters, langere wachttijden en een inefficiënt zorgsysteem, terwijl eerstelijnspsychologische hulp, juist bedoeld is om zwaardere zorg te voorkomen.
Dan kunnen we ons scharen achter het advies Jadnanansing, dat er verandering dient te komen. Want waarom heeft dit zo lang moeten duren? Deze signalen zijn niet nieuw. We hebben het drama in Commewijne nog vers in het geheugen. We kunnen niet opnieuw zo´n situatie aan. De maatschappelijke context, gekenmerkt door stijgende kosten van levensonderhoud, bestaansonzekerheid en financiële stress maakt psychische kwetsbaarheid juist groter. Het is nauwelijks overdreven te stellen dat economische druk direct doorwerkt in het mentale welzijn van gezinnen.
Toch blijft het beleid achter de feiten aanlopen. Psychische zorg wordt nog te vaak gezien als een bijkomstigheid, een kostenpost die geminimaliseerd dient te worden, in plaats van een investering in de volksgezondheid. Preventieve en laagdrempelige hulp, kan niet alleen menselijk leed beperken, maar ook de druk op het zorgsysteem en de staatskas, op lange termijn verminderen. De kern van het probleem is dus niet alleen een ontoereikende vergoeding, maar een bredere visie op zorg. Zolang psychologische hulp voor velen financieel onbereikbaar blijft, spreken we niet over een solidair zorgsysteem, maar over een selectie op draagkracht. En juist dat staat haaks op het idee van een collectieve gezondheidszorg. Als de overheid werkelijk erkent dat mentale gezondheid essentieel is, dan moet die erkenning zich vertalen in een beleid dat mensen niet ontmoedigt, maar ondersteunt. Psychische zorg is geen luxe, dat zou eindelijk moeten worden erkend en belangrijker, naar gehandeld moeten worden.
The post PSYCHISCHE ZORG LIJKT LUXE IN SURINAME ..

...